پنجمین جلسه میز فولاد استان خوزستان با حضور مدیران استانی و مدیران شرکت‌های فولادی برگزار شد
میز فولاد استان خوزستان؛ روایت یک زنجیره برای حفظ تولید و اشتغال
پنجمین جلسه میز فولاد استان خوزستان، ۲۴ شهریورماه به میزبانی شرکت فولاد خوزستان و با حضور مهرام روانبخش، مدیرکل صنعت، معدن و تجارت خوزستان، مجتبی ظفری، مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی خوزستان، امین مکوندی مدیرکل هماهنگی امور سرمایه‌گذاری و اشتغال استانداری خوزستان، مهرداد بلادی‌موسوی، معاون بهره‌برداری شرکت برق منطقه‌ای خوزستان و جمعی از مدیران شرکت‌های فولادی برگزار شد.
در این نشست، مهم‌ترین مسائل و چالش‌های صنعت فولاد استان از جمله آسیب‌های واردشده به برخی واحدها در جنگ اخیر، ناترازی انرژی، محدودیت‌های برق و گاز، تأمین مواد اولیه، افزایش هزینه حمل‌ونقل، تأمین نقدینگی، مسائل بانکی و مالیاتی و ضرورت تقویت پیوند میان حلقه‌های زنجیره فولاد مورد بررسی قرار گرفت؛ مباحثی که نشان داد استمرار تولید و حفظ اشتغال در این صنعت، نیازمند راهکارهای مشترک و هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی و شرکت‌های فولادی است.
مهرام روانبخش، مدیرکل صنعت، معدن و تجارت خوزستان، در این نشست با تأکید بر ضرورت ایجاد همگرایی میان شرکت‌های فولادی و فعالان زنجیره فولاد استان اظهار کرد: میز فولاد باید به بستری برای هم‌افزایی، ارائه خدمات مستمر و بررسی دوره‌ای مسائل تبدیل شود تا از این طریق، زمینه توسعه صنعت فولاد و نقش‌آفرینی بیشتر آن در توسعه استان فراهم شود.
وی با اشاره به آسیب‌هایی که در جریان جنگ اخیر به برخی شرکت‌های فولادی وارد شد، گفت وزارت صنعت، معدن و تجارت توجه ویژه‌ای به وضعیت این شرکت‌ها داشته و حضور و بازدید مسئولان وزارتخانه نیز نشان‌دهنده همین رویکرد بوده است. به گفته روانبخش، بخش قابل توجهی از خسارت‌های واردشده به فولاد خوزستان با تلاش مدیریت و کارکنان این شرکت بازسازی شده و اکنون باید با نگاه به آینده، مسائل نیمه دوم سال نیز پیش‌بینی و برای آنها راهکار پیدا شود.
امین ابراهیمی، مدیرعامل شرکت فولاد خوزستان، نیز در این نشست با اشاره به تغییر شرایط اقتصاد فولاد در سال‌های اخیر، گفت صنعت فولاد جهان در حال حرکت به سمت فناوری‌های جدید و تولید فولاد سبز است و صنعت فولاد ایران نیز ناگزیر است خود را با این تحولات هماهنگ کند.
وی محدودیت انرژی را یکی از هشدارهای جدی پیش روی صنعت فولاد کشور دانست و با اشاره به افزایش هزینه گاز و برق اظهار کرد سهم انرژی از هزینه تولید شمش که در سال‌های گذشته حدود ۴ درصد بود، اکنون به حدود ۲۵ درصد رسیده است؛ موضوعی که فشار قابل توجهی بر حاشیه سود شرکت‌های فولادی وارد می‌کند.
ابراهیمی همچنین افزایش هزینه حمل مواد اولیه را از دیگر چالش‌های جدی فولاد خوزستان عنوان کرد و گفت وابستگی استان به تأمین سنگ‌آهن از سایر مناطق کشور، در کنار افزایش شدید هزینه‌های حمل، سهم این بخش از هزینه تولید را به شکل قابل توجهی افزایش داده است.
مدیرعامل فولاد خوزستان در بخش دیگری از سخنان خود به مشکلات تأمین مالی اشاره کرد و افزایش هزینه‌های تولید و تأمین سرمایه را از عواملی دانست که ادامه طرح‌های توسعه‌ای صنعت فولاد را دشوارتر کرده است. وی همچنین با اشاره به محدودیت‌های برق و گاز، اعلام کرد فولاد خوزستان در سال ۱۴۰۴ حدود ۳.۵ میلیون تن از ظرفیت تولید خود را به دلیل محدودیت‌های انرژی از دست داده که آثار قابل توجهی بر درآمد و سودآوری شرکت داشته است.
محمود لندی، مدیرعامل فولاد اکسین خوزستان، در ادامه بر ضرورت یکپارچگی زنجیره فولاد تأکید کرد و آن را یکی از راهکارهای اساسی برای کاهش هزینه‌ها، افزایش پایداری تولید و حفظ ارزش افزوده در استان دانست.
وی پیشنهاد تشکیل یک کنسرسیوم فولادی در خوزستان را مطرح کرد و گفت با تجمیع ظرفیت شرکت‌ها می‌توان هزینه‌های مشترک را کاهش داد، از امکانات موجود بهتر استفاده کرد و با تکمیل حلقه‌های مفقوده، به جای اجرای پروژه‌های موازی، ارزش افزوده بیشتری را در استان نگه داشت.
لندی همچنین بر ضرورت حفظ سهم خوزستان از مواد اولیه و ارزش اقتصادی حاصل از منابع استان تأکید کرد و گفت: «همان‌گونه که نفت و گاز با نگاه ملی دیده می‌شود، تأمین مواد اولیه مورد نیاز شرکت‌های فولادی خوزستان از دیگر استان‌ها نیز باید با همین نگاه ملی در نظر گرفته شود» تا شرکت‌های فولادی بتوانند از ظرفیت‌های خود برای تولید، ایجاد ارزش افزوده و کمک به اقتصاد کشور استفاده کنند.
در بخش انرژی، مهرداد بلادی‌موسوی، معاون بهره‌برداری شرکت برق منطقه‌ای خوزستان، با اشاره به سابقه همکاری نزدیک صنعت برق و شرکت‌های فولادی استان، تأکید کرد شرایط تأمین انرژی تغییر کرده و صنایع دیگر نمی‌توانند انتظار داشته باشند بیش از ظرفیت قراردادی خود برق مورد نیازشان را از شبکه دریافت کنند.
وی توسعه نیروگاه‌های اختصاصی و مشترک را یکی از راهکارهای اساسی برای کاهش وابستگی صنایع به شبکه دانست و بر ادامه سرمایه‌گذاری فولاد و دیگر صنایع استان در نیروگاه‌های حرارتی و تجدیدپذیر تأکید کرد. بلادی‌موسوی همچنین بر ضرورت استفاده از ظرفیت‌های خوزستان برای تولید برق تأکید کرد و خواستار پیگیری جدی پروژه‌های نیروگاهی صنایع استان شد.
مجتبی ظفری، مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی خوزستان، نیز با اشاره به آسیب‌های واردشده به واحدهای صنعتی استان در جنگ اخیر گفت حدود ۵۰ واحد صنعتی با درجات مختلفی از آسیب مواجه شدند و در صورت توقف فعالیت آنها، احتمال معرفی شمار قابل توجهی از کارگران به اداره کار وجود داشت.
ظفری با بیان اینکه با همکاری شرکت‌های تولیدی، استانداری، دستگاه‌های اجرایی و مدیران واحدها از شکل‌گیری موج گسترده تعدیل نیرو جلوگیری شد، اظهار کرد خوزستان با وجود حجم خسارت‌ها، در زمره استان‌هایی قرار گرفت که کمترین میزان تعدیل نیرو را تجربه کردند.
وی با اشاره به ارزیابی انجام‌شده در سطح وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، گفت شرکت‌هایی که بیشترین همکاری را برای حفظ اشتغال پس از آسیب‌های جنگی داشتند، شناسایی شدند و فولاد خوزستان نیز به دلیل عملکرد خود در این زمینه مورد تقدیر قرار گرفت. به گفته ظفری، فولاد خوزستان با وجود شرایط دشوار پس از آسیب، حتی یک نفر از کارکنان خود را برای تعدیل به اداره کار معرفی نکرد؛ اقدامی که در حفظ اشتغال و آرامش نیروی انسانی اهمیت ویژه‌ای داشت.
مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی خوزستان همچنین از آمادگی این اداره‌کل برای همکاری در مسیر تشکیل انجمن فولاد خوزستان خبر داد و تأکید کرد در صورت ارائه رسمی این پیشنهاد از سوی شرکت‌های فولادی، مجموعه تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان برای همراهی با این انجمن و حمایت از شرکت‌های فولادی آمادگی دارد.
جواد خدابخشی، مدیرعامل شرکت نورد و لوله اهواز، نیز با اشاره به اهمیت فولاد خوزستان در تأمین مواد اولیه واحدهای نوردی، آسیب‌دیدن این شرکت در جریان جنگ اخیر را یکی از دغدغه‌های جدی شرکت خود عنوان کرد و گفت در مدتی که فولاد خوزستان آسیب دیده بود، نورد و لوله اهواز نیز با مشکل تأمین مواد اولیه مواجه شد؛ چراکه فولاد خوزستان یکی از تأمین‌کنندگان اصلی مواد اولیه این شرکت است.
وی با تأکید بر ضرورت استفاده از ظرفیت همجواری واحدهای فولادی استان افزود: باید تمهیدی اندیشیده شود تا شرکت‌هایی که در مجاورت فولاد خوزستان قرار دارند، بتوانند مواد اولیه مورد نیاز خود را از همین شرکت و در داخل استان تأمین کنند و مجبور نباشند برای تهیه مواد اولیه به بورس کالا مراجعه کرده و محصول مورد نیاز خود را از شرکت‌های مختلف خریداری کنند.
خدابخشی ادامه داد: تأمین مواد اولیه از مسیرهای مختلف، علاوه بر پیچیده‌تر کردن فرآیند خرید، هزینه قابل توجهی بابت حمل‌ونقل به شرکت‌ها تحمیل می‌کند؛ در حالی که با توجه به افزایش شدید کرایه‌های حمل، امکان تأمین مواد اولیه از فولاد خوزستان می‌تواند هزینه‌های تولید را کاهش داده و روند فعالیت واحدهای نوردی را تسهیل کند.
مدیرعامل نورد و لوله اهواز همچنین بر ضرورت همکاری سازمان بورس برای ایجاد سازوکار مناسب در تأمین مواد اولیه زنجیره فولاد استان تأکید کرد و گفت تأمین نقدینگی نیز یکی از مشکلات جدی شرکت‌هاست و انتظار می‌رود شبکه بانکی با افزایش اعتبار و تسهیل تأمین منابع مالی، همراهی بیشتری با واحدهای تولیدی داشته باشد.
وی همچنین با اشاره به فشارهای مالی واردشده به شرکت‌ها در پی شرایط جنگی و افزایش هزینه‌های تولید، خواستار استفاده از ظرفیت‌های حمایتی دولت، از جمله معافیت یا تعویق برخی تعهدات مالیاتی شد و تأکید کرد همراهی دستگاه‌های دولتی می‌تواند به شرکت‌ها کمک کند تا هرچه سریع‌تر به شرایط عادی تولید بازگردند.
در ادامه این نشست، سایر مدیران شرکت‌های فولادی حاضر نیز مشکلات و دغدغه‌های واحدهای خود را مطرح کردند؛ مسائلی که بخش مهمی از آنها به ناترازی انرژی، تأمین مواد اولیه، نقدینگی و هزینه‌های فزاینده تولید مربوط می‌شد.
مدیران فولادی با اشاره به اینکه ناترازی انرژی در تابستان خود را عمدتاً در قالب محدودیت برق و در زمستان به شکل محدودیت گاز نشان می‌دهد، تأکید کردند استمرار این وضعیت، برنامه‌ریزی تولید و فعالیت پایدار واحدهای صنعتی را با دشواری مواجه کرده است.
موضوع تأمین مواد اولیه نیز از دیگر مطالبات مطرح‌شده بود. مدیران شرکت‌ها با اشاره به اینکه بخش قابل توجهی از مواد اولیه مورد نیاز خود را باید از طریق بورس کالا تأمین کنند، خواستار آن شدند که با توجه به همجواری واحدهای نوردی با فولاد خوزستان، سازوکاری برای تأمین مستقیم مواد اولیه از این شرکت در داخل استان ایجاد شود.
به اعتقاد آنها، چنین اقدامی علاوه بر تسهیل فرآیند تأمین، می‌تواند هزینه‌های سنگین حمل‌ونقل را نیز کاهش دهد؛ هزینه‌ای که در سال‌های اخیر به شکل محسوسی افزایش یافته است.
تأمین اعتبارات بانکی نیز از دیگر دغدغه‌های مشترک مدیران فولادی بود. آنها بر ضرورت همراهی شبکه بانکی برای تأمین نقدینگی و سرمایه در گردش شرکت‌ها تأکید کردند و در کنار آن، خواستار حمایت‌های دولت در حوزه مالیاتی شدند؛ از جمله استفاده از ظرفیت معافیت‌ها یا در صورت امکان، تعویق برخی تعهدات مالیاتی، تا شرکت‌هایی که در پی شرایط جنگی با فشارهای مالی بیشتری مواجه شده‌اند، فرصت لازم برای بازگشت به شرایط عادی تولید را پیدا کنند.
مجموع مباحث مطرح‌شده در پنجمین میز فولاد استان خوزستان نشان می‌دهد مسائل این صنعت دیگر در چارچوب یک شرکت یا یک حلقه از زنجیره قابل حل نیست. انرژی، مواد اولیه، حمل‌ونقل، تأمین مالی و اشتغال به یکدیگر متصل‌اند و هر اختلال در یکی از این حلقه‌ها، بخش‌های دیگر را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد؛ از همین رو، تداوم این میز و تبدیل آن به سازوکاری منسجم برای پیگیری مسائل زنجیره فولاد می‌تواند گامی مؤثر برای حفظ تولید، صیانت از اشتغال و تقویت جایگاه فولاد در اقتصاد خوزستان باشد.
