خیام سپهر فولاد نیشابور؛ حرکت به سوی ظرفیت کامل تولید با اتکا به فناوری، بهرهوری و توسعه بازار
صنعت نورد مقاطع فولادی ایران با وجود ظرفیتهای قابلتوجه، همچنان تحتتاثیر ناترازی انرژی، محدودیت تامین شمش، رکود بازار و موانع صادراتی قرار دارد. در این شرایط، شرکت تولیدی خیام سپهر فولاد نیشابور با تکیه بر فناوریهای نوین و افزایش بهرهوری، هدفگذاری کرده است در سال ۱۴۰۵ بیش از ۲۵۰ هزار تن محصول به بازار عرضه کند و در سال ۱۴۰۶ به ظرفیت اسمی ۵۰۰ هزار تن در سال دست یابد.
صنعت نورد مقاطع فولادی ایران امروز در نقطهای قرار گرفته که از یکسو ظرفیتهای تولیدی قابل توجهی در کشور ایجاد شده و از سوی دیگر، محدودیتهای زیرساختی و اقتصادی، امکان بهرهبرداری کامل از این ظرفیتها را کاهش داده است. ناترازی انرژی، کمبود شمش، رکود بازار داخلی و دشواریهای صادرات، مهمترین موانع پیشروی تولیدکنندگان به شمار میروند؛ با این حال، بسیاری از واحدهای صنعتی تلاش کردهاند با نوسازی خطوط تولید، افزایش بهرهوری و کاهش مصرف انرژی، جایگاه خود را در بازار حفظ کنند.
شرکت تولیدی خیام سپهر فولاد نیشابور نیز یکی از مجموعههای تازهوارد صنعت نورد است که با راهاندازی خط تولیدی مدرن، توسعه تولید مقاطع فولادی استاندارد را در دستور کار قرار داده است. این شرکت با ظرفیت اسمی ۵۰۰ هزار تن در سال، تولید انواع تیرآهن، ناودانی و نبشی را هدفگذاری کرده و در کنار توسعه کمی، ارتقای کیفیت محصولات را نیز به عنوان یکی از محورهای اصلی فعالیت خود دنبال میکند.
علی محمدی، مدیرعامل شرکت تولیدی خیام سپهر فولاد نیشابور، از ظرفیتهای تولید، ویژگیهای فنی خط نورد، برنامههای توسعهای، اهداف تولید و مهمترین چالشهای پیشروی صنعت نورد سخن گفته است.
وی با اشاره به ظرفیت تولید این مجموعه اظهار کرد: خط تولید شرکت برای دستیابی به ظرفیت اسمی ۵۰۰ هزار تن در سال طراحی شده و سبد محصولات آن شامل تیرآهن در ابعاد ۱۰۰ تا ۲۴۰ میلیمتر، ناودانی در ابعاد ۸۰ تا ۲۴۰ میلیمتر و نبشی در ابعاد ۷۰ تا ۱۵۰ میلیمتر است. به گفته محمدی، در حال حاضر سبد تیرآهن شرکت در سایزهای ۱۲ تا ۲۴ تکمیل شده و توسعه سایر محصولات نیز متناسب با نیاز بازار دنبال میشود.
مدیرعامل خیام سپهر فولاد نیشابور یکی از ویژگیهای محصولات این شرکت را استفاده از فولاد گرید S275 به جای S235 عنوان کرد و گفت این گرید ضمن افزایش حدود ۱۷ درصدی مقاومت کششی، امکان سبکسازی سازهها را بدون افت محسوس مقاومت فراهم میکند؛ موضوعی که میتواند در کاهش مصرف فولاد در پروژههای ساختمانی موثر باشد.
محمدی درباره ویژگیهای خط نورد این مجموعه نیز توضیح داد: تجهیزات مکانیکی، الکترونیکی و سامانههای اتوماسیون خط بر پایه فناوری روز اروپا و سیستم SMS-NCO طراحی شده و تمامی تجهیزات برقی و اتوماسیون از برند ABB و مربوط به سال ۲۰۲۲ هستند. همچنین استفاده از قفسههای Housingless، سیستم Zeroing، انکودرهای Absolute و توزین آنلاین، کنترل دقیق ابعاد، وزن و کیفیت محصول را امکانپذیر کرده است.

وی افزود: فرآیند تولید از ورود شمش به کوره تا بستهبندی محصول به صورت کاملاً خودکار انجام میشود و اپراتورها تنها از طریق اتاق کنترل بر عملکرد خط نظارت دارند. طراحی U شکل خط تولید نیز ضمن کاهش فضای اشغالشده، نیاز به نیروی انسانی را کاهش داده و بهرهوری را افزایش داده است.
به گفته مدیرعامل این شرکت، یکی دیگر از مزیتهای فنی مجموعه، استفاده از کوره پیشگرم Walking Beam آبگرد ساخت ایتالیاست که با بهرهگیری از مشعلهای پیشرفته، مصرف گاز را به حدود ۳۳ مترمکعب به ازای هر تن محصول رسانده؛ رقمی که در مقایسه با بسیاری از خطوط نورد کشور، حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد کمتر است. همچنین استفاده از موتورهای کممصرف AC موجب شده مصرف برق این خط نیز حدود ۲۰ درصد کمتر از خطوط مشابه باشد.
محمدی با اشاره به آغاز تولید رسمی کارخانه از خردادماه ۱۴۰۳ گفت: این شرکت توانست در کمتر از سه ماه، پروانه استاندارد ملی دو گروه از محصولات تیرآهن را دریافت کند که به گفته وی، نتیجه استقرار نظام کنترل کیفیت از ابتدای فرآیند تولید تا مرحله بستهبندی بوده است.
وی درباره برنامههای توسعهای شرکت اظهار کرد: هدفگذاری مجموعه برای سال ۱۴۰۵ عرضه بیش از ۲۵۰ هزار تن محصول در بازارهای داخلی و صادراتی است و در سال ۱۴۰۶ نیز دستیابی به ظرفیت کامل ۵۰۰ هزار تن در دستور کار قرار دارد. البته تحقق این اهداف به تامین پایدار انرژی، دسترسی به شمش و بهبود شرایط بازار وابسته خواهد بود.
مدیرعامل خیام سپهر فولاد نیشابور همچنین از برنامه تولید مقطع H-140 در سه گرید A، AA و B خبر داد و گفت در صورت شکلگیری تقاضای بازار، امکان تولید مقطع H-120 نیز ظرف کمتر از شش ماه فراهم خواهد شد.
وی مهمترین دستاورد شرکت از زمان راهاندازی را تثبیت کیفیت محصولات و جلب اعتماد بازار دانست و تاکید کرد: مزیت رقابتی پایدار تنها از مسیر کیفیت واقعی محصول، تحویل منظم و خدمات مناسب به مشتریان به دست میآید.
محمدی در ادامه، ناترازی انرژی را مهمترین چالش صنعت فولاد عنوان کرد و گفت محدودیت برق در فصل گرم و محدودیت گاز در فصل سرد، در مجموع نزدیک به ۱۵۰ روز از فعالیت واحدهای نورد را تحت تاثیر قرار میدهد. این موضوع علاوه بر کاهش تولید، هزینههای سربار و استهلاک تجهیزات را افزایش داده و بازگشت سرمایه را با چالش مواجه میکند.
وی همچنین محدودیت تامین شمش را یکی دیگر از مشکلات نوردکاران مستقل دانست و افزود: کاهش تولید شمش در واحدهای فولادسازی، دسترسی واحدهای نورد به مواد اولیه را محدود کرده و هزینه تولید را افزایش میدهد. از سوی دیگر، استقرار کارخانه در شمال شرق کشور و فاصله زیاد با مراکز تولید شمش، هزینه حمل مواد اولیه و محصول نهایی را نیز افزایش داده است.
مدیرعامل خیام سپهر فولاد نیشابور درباره صادرات نیز گفت: هرچند بازارهای صادراتی میتوانند بخشی از رکود داخلی را جبران کنند، اما مشکلات نقلوانتقال پول، محدودیتهای بانکی و تغییرات مقررات، حضور مستمر در بازارهای خارجی را دشوار کرده است. با این وجود، این شرکت تلاش میکند با تکیه بر کیفیت محصولات، سهم بیشتری از بازارهای منطقهای را به دست آورد.
وی در پایان با اشاره به وضعیت بازار داخلی تاکید کرد: رونق صنعت نورد بدون رونق ساختوساز و اجرای پروژههای عمرانی امکانپذیر نیست. به گفته محمدی، توسعه پروژههای مسکن، تکمیل طرحهای زیرساختی و ایجاد ثبات در تامین انرژی و مواد اولیه، مهمترین پیشنیازهای فعال شدن ظرفیتهای خالی صنعت فولاد کشور است. وی همچنین خاطرنشان کرد که محصولات این شرکت از طریق بورس کالای ایران عرضه میشود و راهبرد نهایی مجموعه، دستیابی به ظرفیت کامل تولید، توسعه بازارهای داخلی و صادراتی و تثبیت برند خیام سپهر فولاد نیشابور در بازار مقاطع فولادی است.














